Adidas · Karşılaştırma
Samba mı, Spezial mi, Gazelle mi? Üç Adidas Klasiği Arasındaki Farklar
Üçü de alçak, üç bantlı terrace klasikleri; ama biri buzlu sahalar, biri spor salonu, biri hentbol için doğdu. Fark tabanda, burunda ve kalıpta.

Samba, Handball Spezial ve Gazelle aynı aileden görünür ama üç ayrı spordan gelir. Adidas'a göre Samba 1950'de buzlu sahalar için bir futbol ayakkabısı olarak çıktı. Gazelle 1966'da salon sporları ve antrenman için, Spezial 1979'da hentbol oyuncuları için geldi.
Bugün fark üç yerde. Saya: Samba OG'de deri gövde ve süet burun, Spezial ile Gazelle'de süet. Taban: Samba ile Spezial'de gum, klasik Gazelle'de düz kauçuk. Kalıp: kaynakların çoğu Samba'yı üçünün en darı buluyor, Adidas Gazelle'i daha bol tarif ediyor; Spezial'in genişliğinde ise kaynaklar ayrışıyor.
Üç Model, Üç Spor: Kısa Tarih
Samba: 1950, buzlu sahalar
Adidas'ın tarihçesine göre ilk Samba, 1950'de buzlu ve karlı sahalarda oynamak için yapılmış bir futbol ayakkabısıydı; tabanında tutuş için oyulmuş üç vantuz vardı. Bugün tanıdığımız Samba ise 1972'de çıktı. RunRepeat, pivot noktasının ve vantuz deseninin bugünkü Samba OG'nin tabanında da sürdüğünü not ediyor.
Gazelle: 1966, salon ve antrenman
Adidas'ın anlatımıyla Gazelle 1966'da iki versiyonla çıktı. Kırmızısı kapalı salon sporları için şeffaf, balıksırtı desenli bir tabanla; mavisi antrenman için mikro hücreli kauçuk tabanla geldi. İkisinin de sayası süetti. Adidas Türkiye ise bugünkü Gazelle'i, 1991 Gazelle'in aslına sadık bir yorumu olarak tanıtıyor.
Gazelle'in hangi spor için doğduğunu Adidas'ın kendi metinleri bile farklı anlatıyor: bir yerde salon sporları, bir yerde çok amaçlı antrenman, bir ürün sayfasında futbol. Burada şirketin tarih yazısındaki iki versiyonlu hikâyeyi esas aldık.
Handball Spezial: 1979, hentbol salonu
Adidas, Spezial'i 1979'da elit hentbol oyuncuları için tanıttı. Modelde tam süet saya, ayağı koruyan güçlendirilmiş bir topuk kapağı ve tutuş için kramponu andıran bir taban vardı. 80'lerde İngiltere'de futbol taraftarları Spezial'i benimsedi ve çoğu zaman tuttukları kulübün renklerinde giydi.
Samba, Spezial ve Gazelle Karşılaştırma Tablosu
Ölçüm satırları RunRepeat laboratuvarından: her modelden tek bir çift ölçülmüş, parantez içindeki değer laboratuvarın test ettiği sneaker'ların ortalaması. Samba değerleri Samba OG'ye, Gazelle değerleri klasik Gazelle'e ait. Tek çift ölçüldüğü için bir iki milimetrelik farkları kesin sıralama değil, eğilim olarak oku.
| Özellik | Samba | Spezial | Gazelle |
|---|---|---|---|
| Çıkış | 1950, futbol | 1979, hentbol | 1966, salon ve antrenman |
| Saya | Deri gövde, süet T-toe (OG) | Süet, T şeklinde burun parçası | Süet; deri ve nubuk versiyonları da var |
| Taban | İnce gum cupsole | Gum kauçuk | Düz kauçuk; Indoor'da yarı şeffaf gum |
| Burun şekli | Hafif sivri | Hafif daralan | Belirgin daralma yok |
| Burun genişliği (ort. 68,7 mm) | 66,1 mm | 67,1 mm | 68,9 mm |
| Burun yüksekliği (ort. 27,7 mm) | 26,4 mm | 26,2 mm | 25,0 mm |
| İç genişlik, en geniş yer (ort. 92,4 mm) | 91,2 mm | 89,5 mm | 91,0 mm |
| Taban genişliği, ön / topuk (ort. 108,9 / 83,8 mm) | 101,8 / 72,3 mm | 104,3 / 78,2 mm | 102,2 / 72,0 mm |
| Taban yüksekliği, topuk / ön (ort. 30,5 / 19,5 mm) | 20,3 / 11,7 mm | 25,1 / 10,7 mm | 23,3 / 15,0 mm |
| Dil dolgusu (ort. 9,5 mm) | 2,7 mm | 3,8 mm | 2,8 mm |
| Tutuş testi, sürtünme katsayısı (ort. 0,49) | 0,23 | 0,43 | 0,38 |
| Numara | Kendi numaran; geniş ayakta yarım büyük | Kendi numaran; geniş ayak ya da kalın çorapta yarım büyük | Kendi numaran; sıkı sevene yarım küçük |
Kısaca: Samba'nın topuğu en alçak, burnu en dar. Spezial'in topuğu en yüksek ve tabanı en geniş, ama iç genişliği en dar. Gazelle'in burnu en geniş ama en basık.
Silüet, Saya ve Taban: Yan Yana Ne Değişiyor?
Samba: uzun, ince, yere yakın
Samba OG'nin gövdesi deri; burnu süet bir T parçası kaplıyor, taban ince bir gum cupsole. Silüet uzun ve ince, burun hafif sivri. RunRepeat ölçümünde topuktaki taban yüksekliği üçünün en düşüğü.
Samba OG'nin dili kısa. Uzun ve katlanan dil, Adidas'ın ABD sitesinde “Samba Indoor” adıyla listelenen Samba Classic'te var.
Spezial: süet gövde, gum taban, belirgin topuk
Standart Spezial'in sayası süet; burnun önünde T şeklinde bir takviye parçası var, taban gum kauçuk. Bazı renklerde deri, tekstil ya da kadife de kullanılıyor.
Profil alçak ve düz görünse de RunRepeat'in ölçümünde topuktaki taban üçünün en yükseği, ön ayaktaki en alçağı. Topuk ile ön ayak arasındaki 14,4 mm'lik fark (drop) laboratuvar ortalamasının (11,0 mm) üstünde. Taban hem önde hem topukta üçünün en genişi.
Gazelle: süet, tırtıklı bantlar, düz kauçuk taban
Klasik Gazelle'in sayası süet, üç bandın kenarları tırtıklı; Adidas deri ve nubuk versiyonlar da yapıyor. Taban gum değil, düz renk kauçuk. RunRepeat'e göre burun belirgin şekilde daralmıyor; ölçümde üçünün en genişi, ama aynı zamanda en basığı çıktı. Ön ayaktaki taban da üçünün en kalını.
Dil ince ve pürüzlü. RunRepeat dilin bileğe sürttüğünü ve astara değdikçe gıcırdadığını bildiriyor; ilk giyimler için uzun konçlu çorap öneriyor.
Gazelle, Gazelle Indoor ve Gazelle Bold farkı
Gazelle Indoor, Adidas'ın deyişiyle salon antrenmanından ilham alan versiyon. Onu klasik Gazelle'den ayıran asıl şey taban: ayakkabıyı saran yarı şeffaf gum kauçuk. Adidas saya panellerinde ve topukta da değişiklikler olduğunu söylüyor. Gazelle Bold ise üç katlı platform tabanlı versiyon; Adidas'a göre ilk kez 1996'da çıktı.
Adidas üçü için aynı numara mantığını veriyor; bazı rehberler Indoor'u klasik Gazelle'den biraz daha sıkı buluyor. Güncel modeller Adidas Gazelle kategorisinde.

Kalıp: Hangisi Dar, Hangisi Bol?
Üçü de aynı Adidas numara tablosunu kullanıyor ama aynı kalıbı değil. Big Drip TR numaraları EU olarak listeler ve Adidas'ın kesirli numaralarını kısaltır: 42 2/3 “42.5”, 41 1/3 “41” olarak görünür. Listede bir adım, yarım numara demek.
Samba: boyda normal, genişlikte dar
Rehberlerin en net anlaştığı nokta bu: Samba üçlünün en darı. Laboratuvarda da burnu üçünün en darı çıktı; ayağın en geniş yerinde ise üç model arasındaki fark 2 mm'yi bulmuyor. Adidas kalıbı “dar tarafa yakın normal” diye tarif ediyor ve geniş ayaklara yarım numara büyük öneriyor. Ayrıntılar Adidas Samba beden rehberinde.
Gazelle: normal ya da hafif bol
Adidas, Gazelle'in genelde true to size olduğunu ama diğer Adidas modellerinden daha bol oturduğunu söylüyor. Sıkı his isteyene yarım numara küçük, geniş ayaklıya ve parmak payı sevene kendi numarasını öneriyor. RunRepeat'te 230 sahibin oylarından çıkan sonuç da “hafif büyük”. Laboratuvar ölçümünde ise Gazelle genişlikte Samba'ya yakın, ayağı saran bir model; asıl fark burunda.
Kaynaklar burada ayrışıyor: The Sole Supplier Gazelle'i tam kalıp buluyor ve geniş ayağa yarım numara büyük öneriyor. Pratikte kendi numaranla başla; ayağın darsa ya da ayakkabının sıkı oturmasını seviyorsan bir adım küçüğü düşün.
Spezial: boyda normal, genişlikte tartışmalı
Yazılı beden rehberlerinin hepsi Spezial'i boyda true to size buluyor; geniş ayak ya da kalın çorap için yarım numara büyük öneriliyor. RunRepeat'te sahiplerin oyu “hafif büyük” diyor, ama aynı laboratuvarın ölçtüğü iç uzunluk ortalamanın biraz altında. Genişlikte tablo daha karışık. Bir satıcı rehberi dardan genişe sıralamayı Samba, Gazelle, Spezial diye yapıyor; The Sole Supplier da orta ayakta daha geniş bir form tarif ediyor. Bazı rehberler ise modeli bugünün hacimli sneaker'larına göre görece dar buluyor.
RunRepeat'in ölçümü bu sıralamayı desteklemiyor. Spezial'in tabanı üçünün en genişi, ama kalıbın içinde ayağın en geniş yerine denk gelen ölçü (89,5 mm) üçünün en darı. Laboratuvar modeli Samba ve Gazelle kadar ayağı saran bir kalıp olarak tarif ediyor ve geniş ayaklar için en iyi seçenek saymıyor. Farklar birkaç milimetre ve her modelden tek çift ölçüldü; yani “en geniş” de “en dar” da kesin bir hüküm değil. Geniş ayaksan Spezial'de yarım numara büyüğü düşün. Numara ve bağcık ayarı için Handball Spezial beden rehberine bak.
Numarayı modelden modele taşırken
Samba'da geniş ayak için büyüttüysen o numarayı Gazelle'e aynen taşıma; Adidas Gazelle'i daha bol tarif ediyor ve geniş ayağa kendi numarasını öneriyor. Gazelle'de küçülttüysen Samba'da kendi numarana dön. Spezial'e geçerken başlangıç noktası her zamanki Adidas numaran.
Hangisi Kime Göre?
Aşağıdaki seçimler yukarıdaki kaynaklardan ve ölçümlerden çıkıyor; pantolon maddesi ise ölçümlere dayanan bir stil yorumu.
- Dar ya da normal ayak, ince ve uzun bir çizgi: Samba. Kaynakların çoğuna göre üçlünün en darı, ölçümde de topuğu en alçak olanı; dar ayak genelde kendi numarasında iyi oturuyor.
- Parmakları burunda sıkışan ayak: Gazelle. Burnu üçünün en az daralanı, Adidas da kalıbı daha bol tarif ediyor. Yalnız burun basık; parmakların üstten baskı hissediyorsa bu avantaj küçülür.
- Geniş ayak: Net bir kazanan yok. Adidas geniş ayağa Gazelle'de kendi numarasını öneriyor. Bir satıcı rehberi Spezial'i üçlünün en genişi sayıyor, RunRepeat ise Spezial'i geniş ayak için en iyi seçenek saymıyor; Spezial'de yarım numara büyük daha güvenli. Samba'yı seçersen de yarım numara büyük al.
- Islak zeminde çok yürüyecek biri: Spezial ya da Gazelle. RunRepeat'in tutuş testinde Samba OG'nin gum tabanı laboratuvarın en düşük skorlarından birini aldı. Gum tabanlı Spezial aynı testte belirgin şekilde daha iyi tuttu, Gazelle de Samba'yı geçti. Yine de laboratuvar Spezial'de bile ıslak parke taşında dikkatli olmayı öneriyor.
- Süet bakımıyla uğraşmak istemeyen: Samba OG. Gövde deri, süet yalnızca burunda. RunRepeat de süet Spezial'i temiz tutmanın zor olduğunu yazıyor.
- Pantolona göre: Dar ya da bilek boyu paçada ayakkabının tüm profili görünür; topuğu en alçak, silüeti en ince Samba burada en keskin çizgiyi verir. Geniş paça ayakkabının büyük kısmını örter; platform tabanlı Gazelle Bold bu durumda daha görünür kalır. Kot için tarih Spezial'den yana: model 80'lerde sık sık kotla giyiliyordu.
- Gün boyu ayakta kalacak biri: Üçü de ideal değil. Hepsi ince tabanlı, az yastıklı günlük ayakkabılar: RunRepeat Gazelle'in uzun süreli giyimde tabanın altında destek sunmadığını söylüyor, rehberler Spezial'i gün boyu ayakta kalmak için önermiyor, Samba OG'nin iç tabanı da yalnızca 3,3 mm.
Sık Sorulan Sorular
Samba mı Gazelle mi daha rahat?
Burnu sıkışan bir ayak için genelde Gazelle: burnu daha az daralıyor ve Adidas kalıbı daha bol tarif ediyor. İkisi de az yastıklı, ince tabanlı günlük modeller; Gazelle'in ön ayak tabanı biraz daha kalın.
Spezial mi Samba mı: hangisi daha geniş?
Karşılaştırma yapan bir satıcı rehberi Spezial'i daha geniş, Samba'yı daha dar buluyor. RunRepeat'in ölçümünde Spezial'in tabanı ve burnu Samba'dan biraz geniş, ama ayağın en geniş yerindeki iç genişlik daha dar çıktı. Geniş ayaksan Spezial'de de yarım numara büyüğü düşün.
Samba, Spezial ve Gazelle'de aynı numarayı mı almalıyım?
Üçünde de kendi Adidas numaranla başla. Gazelle daha bol oturabilir; sıkı his istersen bir adım küçük. Samba'da geniş ayak, Spezial'de geniş ayak ya da kalın çorap için bir adım büyük.
Gazelle ile Gazelle Indoor arasındaki fark ne?
Asıl fark taban: Indoor'da ayakkabıyı saran yarı şeffaf gum taban var, klasik Gazelle'de düz kauçuk. Adidas saya panellerinde ve topukta da değişiklikler olduğunu söylüyor; bazı rehberler Indoor'u biraz daha sıkı buluyor.
Hangisi daha eski: Samba, Gazelle mi Spezial mi?
Samba. Adidas'a göre Samba 1950'de, Gazelle 1966'da, Handball Spezial 1979'da çıktı.
Gum taban kaygan mı?
Modele göre değişiyor. RunRepeat'in tutuş testinde Samba OG'nin gum tabanı laboratuvarın en düşük skorlarından birini aldı, gum tabanlı Spezial ise çoğu sneaker'la aynı seviyede çıktı. Islak ve düz zeminde Samba'yla dikkatli yürümek iyi olur.
Adidas Gazelle büyük mü geliyor?
Kaynaklar ayrışıyor. Adidas genelde true to size ama bol bir kalıp diyor; RunRepeat sahipleri ve bazı rehberler hafif büyük buluyor, The Sole Supplier ise tam kalıp. Sıkı sevene Adidas'ın önerisi yarım numara küçük.
Big Drip TR'de Samba, Spezial ve Gazelle
Güncel renkler ve numaralar Adidas Samba kategorisinde ve Handball Spezial kategorisinde; diğer klasikler için tüm Adidas modellerine bakabilirsin. Listede gördüğün “42.5” aslında 42 2/3, “43” ise 43 1/3.
Seçtiğin model ya da numara tutmazsa teslimden sonra 14 gün içinde, giyilmemiş ve orijinal kutusuyla iade edebilirsin; istediğin numara stoktaysa değişim de yapılıyor. Ayrıntılar iptal, iade ve değişim sayfasında.
Kaynaklar
- Adidas US blog – We Gave the World a Gazelle (Wayback, Nisan 2024)
- Adidas US blog – The Adidas Gazelle Size Guide (Wayback, Şubat 2026)
- Adidas Group – History
- Adidas US – Handball Spezial Shoes BD7633 (Wayback, Haziran 2020)
- Adidas Türkiye – Gazelle Ayakkabı BB5497 (Wayback, Eylül 2025)
- Adidas Türkiye – Gazelle Indoor Ayakkabı IH9650 (Wayback, Mart 2026)
- RunRepeat – Adidas Samba OG lab review
- RunRepeat – Adidas Gazelle lab review
- RunRepeat – Adidas Handball Spezial lab review
- The Sole Supplier – How Does the Adidas Gazelle Fit and is it True to Size?